Bà Triệu

Vào giữa thế kỷ thứ ba, sau thời Hai Bà Trưng, nước ta lại rơi vào ách đô hộ của quân Ngô — một trong ba nước thời Tam Quốc bên phương Bắc. Quan quân nhà Ngô vơ vét của cải, bắt dân phu phen tạp dịch nặng nề, lòng người khắp nơi ngày một căm phẫn.

Ở vùng núi Nưa, đất Thanh Hóa ngày nay, có người con gái tên là Triệu Thị Trinh, thường gọi là Bà Triệu. Bà mồ côi cha mẹ từ sớm, ở với anh trai, nhưng tính tình mạnh mẽ, khảng khái khác thường. Ngay từ nhỏ, Bà đã giỏi võ nghệ, có sức khỏe hơn người và một chí hướng lớn lao.

Tương truyền, khi có người khuyên Bà nên lấy chồng, yên phận nữ nhi, Bà đã khảng khái đáp lại bằng những lời còn được nhắc mãi đến ngày nay: "Tôi muốn cưỡi cơn gió mạnh, đạp luồng sóng dữ, chém cá kình ở Biển Đông, đánh đuổi quân giặc, giành lại giang sơn, cởi ách nô lệ, chứ không chịu khom lưng làm tì thiếp cho người." Ý chí ấy khiến ai nghe cũng phải khâm phục.

Bà cùng anh trai chiêu tập nghĩa quân, luyện tập trên vùng núi Nưa, rồi dựng cờ khởi nghĩa chống quân Ngô. Khi ra trận, Bà Triệu mặc áo giáp vàng, cưỡi trên lưng voi, dáng vẻ uy nghi lẫm liệt. Nghĩa quân theo Bà đánh nhiều trận, khiến quan quân nhà Ngô nhiều phen thất điên bát đảo. Quân giặc sợ hãi đến mức truyền nhau rằng gặp Bà Triệu ra trận thì thà lùi bước còn hơn.

Thế nhưng, quân Ngô sau đó điều thêm binh tướng, lực lượng đông và mạnh hơn nhiều. Nghĩa quân của Bà Triệu dù chiến đấu quả cảm vẫn không chống nổi. Cuộc khởi nghĩa cuối cùng thất bại. Bấy giờ Bà Triệu mới ngoài hai mươi tuổi.

Tuy không thành công, khí phách của Bà Triệu đã trở thành niềm tự hào của dân tộc. Người con gái cưỡi voi ra trận ấy được nhân dân lập đền thờ, tưởng nhớ đời đời. Câu chuyện của Bà nhắc nhở chúng ta rằng lòng yêu nước và ý chí kiên cường không phân biệt trai hay gái, tuổi lớn hay còn trẻ.